Ազատ Խօսք - Ելեկտրոնային Անկախ Պարբերաթերթ

կայք էջ : www.azadkhosk.com

Խմբագիր - Երան Գույումճեան

Թիւ (75) Դեկտեմբեր 2017

Գրական-Մշակութային

ՓՈՒՆՋ ՄԸ ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹԻՒՆՆԵՐ՝ ԵՐԱՆ ԳՈՒՅՈՒՄՃԵԱՆԷՆ

kragan

ԱՂՕԹՔ ԱՌԱՒՕՏԵԱՆ
Տո՛ւր ինձ, ո՛վ Տէր, բերկրանքը լոյսիդ
Ծագիմ աշխարհին, մարդկանց անխտիր
Լոյսովդ արբշիռ շատնա՛մ, տարածուի՛մ
Ինքնամատոյց բաշխուի՛մ տիեզերքին....
 
Տո՛ւր ինձ, ո՛վ Տէր, եռանդը լոյսիդ
Նուիրման տենդը բարի, անյոգնում
Ինքնընծայման տենչն ամենամատոյց
Լուսապարգեւ սէրն իր անհատնելի...
 
Տո՛ւր ինձ, ո՛վ Տէր, որ լոյսիդ նման
Ինքնայրուի՛մ սիրով հրակէզ
Դառնա՛մ անսպառ լոյս արեւավառ
Համակ աշխարհն լոյսո՛վ համբուրեմ....Ե.Գ.
.............................
ՆԵՐՇՆՉԱՆՔՍ
Անհուն երկնէն, լեռնէն, ծովէն
Հով մը փչեց լուսաթրթիռ
Ներշնչանք մը երկնապարգեւ
Փայլատակեց լուսետեսիլ...
 
Արեւի շող մը ճաճանչեց
Սիրալոյսով մը երկնառաք
Ներշնչանքս ողողեց
Գիրեր հիւսեց սիրաճառագ...
 
Թելիկ-թելիկ ցօղը իջաւ
Զերթ երկինքէն արցունք վճիտ
Համբոյր տուաւ խոնարհ գիրիս
Մաքրափայլեց զայն լուսառատ...
 
Յետոյ ծիածանն երփներանգ
Շողափայլեց գիրիս վերեւ
Սիրտէ ի սիրտ կամար կապեց
Սիրտէ ի սիրտ համբոյր դարձաւ...Ե.Գ.
.............................
ԵՍ ՓՆՏՌԵՑԻ
 
Ես փնտռեցի հոգին մարդուն
Որ անաղարտ մնացած ըլլար
Որ մաքրութեամբ մը դեռ օծուն
Նայէր մարդուն աչքով մանկան...
 
Ես փնտռեցի սիրտը մարդուն
Որ դեռ տրոփէր խիղճով մաքուր
Որ դեռ այրէր այլոց ցաւով
Բոցավառէր սէր-կարօտով...
 
Աչքս յառած լոյս տիեզերքին
Որոնեցի լոյսն հոգեկան
Լոյսը սրտի, իմացութեան
Որ կամարէր մէկս միւսին...
 
Սիրտով խնդուն մերթ գտայ զայն
Մերթ յուսախաբ եղայ տրտում
Բայց հոգիիս խորքին մէջ լոյս
Ես գտայ մարդն աստուածարեալ...Ե.Գ.
.............................
ԱՇՆԱՆԱՏՕՆ
Տերեւ-տերեւ նազելապար
Տերեւ-տերեւ հրաժեշտի բառ
Տերեւ-տերեւ լոյս շողակաթ
Տերեւ-տերեւ սիրոյ քնքշանք...
 
Տերեւ-տերեւ շող մը ճաճանչ
Մեղեդի մը սիրահառաչ
Շշուկ մը նուրբ ու դալկահար
Կը թրթռան հազարերանգ...
 
Տերեւ-տերեւ սիրտս բանամ
Կեանքի խորունկ իմաստութեան
Բնութեան հրաշք գեղեցկութեան
Ակնթարթին վսեմափայլ...
 
Ու թէ մեռնիլ կայ կեանքի մէջ
Պիտի մեռնիլ աշնան նման
Հուրհրատել սէրեր, լոյսեր
Թէկուզ վերջին, վերջին անգամ..Ե.Գ.
.............................
ԱՆՁՐԵՒԷՆ ԵՏՔ
Անձրեւէն ետք ծիածանն էր
Սփռեր ողջ հմայքն իր գունեղէն
Կարծես ուրիշ աշխարհ մըն էր
Որ կամարուէր մերինին հետ..
 
Հեքիաթային վառ գոյներով
Ի՛նչ անուրջներ ան կը վառէր
Մանուկ դարձած հոգիս հիացքով
Կ'ըմպէր թոյրերն իր լուսեղէն...
 
Երկնքին մէջ պոէմ մըն էր
Աստուածներէն յօրինուած
Երանգ-երանգ հուրհրատէր
Սէրեր, լոյսեր ծիածանագեղ...Ե.Գ.
.............................
ԾԱՐԱՒՍ
Դեռ չապրուած խոր պահերու
Ծարաւն ունիմ ես տոչորուն
Երբ Գաղտնիքը փայլատակԷ
Կայծ մը որպէս յանկարծօրէն...
Անյագ կարօտ մը կ'ապրի դեռ
Սրտիս ծալ-ծալ շերտերուն մէջ
Ակնթարթին այն լուսեղէն
Երբ Լոյս ծագի խաւարին մէջ...
Երբ հոգիս մերկ ծիածանուի
Տիեզերական սուրբ Գոյին հետ
Սրտիս զարկը արձագանգէ
Տիեզերքի համայն տրոփին...
Երբ փոքր հիւլէս կաւը պատռէ
Իր հողեղէն, դառնայ ոգի
Ու մէկ դառնայ Ամբողջին հետ
Հրաշքով մը արարչածին...
Այդ պահերուն համար կ'ապրիմ
Պահեր սուրբ ու հոգեհմայ
Եւ կը կրեմ ամէնօրեայ
Տաղտուկն կեանքի գորշ ու նանիր...
Երազանքն են իմ երազին
Որք կը թեւեն հոգւոյս վերեւ
Թէ երազանք ալ լոկ մնան
Անմահ հուրով կ'օծեն հոգիս..Ե.Գ.
.............................
ԵՐԲ...
Երբ հոգիներն կը հեռանան
Կարծես երկինքն փուլ կու գայ
Կամ կը դառնայ անծիածան
Անհունութիւն մը անիմաստ....
Երբ հոգիներն կ'օտարանան
Անապատ մը գորշ ու դեղին
Կու գայ լեցնել ամայքը այն
Ուր սոսկ թռչուն մը գիշատիչ
Կը փորփրէ կարծես աւազն
Մագիլներովն իր կեռ, վայրի....
Խորշակահար ու տագնապած
Սիրտս յայնժամ ցաւ մը կրծէ
Ցաւ մը սուր որ անանուն է
Ինձ կը թուի թէ աւազն այդ
Անապատէն սրտիս խուժէ
Մրրիկ դառնայ, զայն մրրկէ....
Թէ հոգիները խորթանան
Յուշն կը դառնայ մի պաղ քամի
Որ կը թակէ դռներն սրտի
Ոռնոցով խուլ ու նողկալի...
Մի պաղ սարսուռ կը համակէ
Հոգին տխուր ու միայնակ
Մահուան նման դժխեմ, դժնէ
Մի ողջ մեռել կարծես ըլլայ....
Չէ՛, հոգիներն մեր կամարուին
Թող եօթներանգ ծիածանուին
Հեռացումը մահ է դաժան
Միաւորումը՝ սիրոյ աշխարհ
Սիրերգութիւն մը բերկրալի
Տարրերովն ողջ տիեզերքի: Ե.Գ.
.............................
ԼՌՈՒԹԻՒՆ Է
Լռութիւն է անդորրաւէտ
Որուն ծոցին մէջ բեղմնաւոր
Նոր խոկումներ ծնունդ կ'առնեն
Նոր աշխարհներ լուսագորով...
 
Աղմուկէն ետք ահագնաձայն
Խաղաղութիւն է քաղցրալուր
Հոգիէս խորունկ կը բարձրանայ
Աղօթք մը լուռ քաղցրամրմունջ....
 
Լոյսեր ծնին տիեզերքին մէջ
Ինչպէս աստղերն վառ երկինքին
Խորին խորհուրդ է սքանչելի
Միտք-լոյսերու աւէտաբեր...
 
Երկինք-երկիր կը միաձուլուին
Մթութեան մէջ այս լուսածին
Եւ չես գիտեր խաւա՞ր է սա
Թէ՞ լոյսերու ծննդարան...Ե.Գ.
.............................
ՀՈԳԻՍ
Թող միշտ հիանա՛մ լոյսի ցոլքերով
Արեւալոյսի բիւր խաղիկներով
Գարնան ծիծաղով, աշնան գոյներով
Ձմրան խարոյկի ճարճատիւն բոցով...
 
Թող հոգիս գերե՛ն ծուէններն ամպի
Որք վարդափրփուր ծփան երկնքին
Հոգիս սքանչանա՛յ անհունով երկնի
Եւ տենչա՛յ մատչիլ կապոյտին ծաւի...
 
Անձրեւի տեղումն մեղեդի թուի՛
Հին օրերու երգ՝ սրտիս քնարին
Շանթ ու որոտը՝ աստուածներու կանչ
Թէկուզ բարկացայտ ու ահեղասաստ..
 
Հոգիս մնա՛յ բիւր հմայքներով արբշիռ
Կեանքի, բնութեան ու ողջ տիեզերքի
Պեղէ յար խորհուրդն անիմանալի
Եւ չհասնի բնաւ Գոյի գաղտնիքին..
 
Հոգիս միշտ այսպէս թող ապրի՛ վսեմ
Յարաշարժ կեանքով ու հիացքով լուսէ
Մինչեւ որ ձուլուի համայնին անեզր
Դառնայ լոյս-հիւլէ մը անհունահեւ...Ե.Գ.
.............................
ՍՊԱՍՈՒՄՍ
Տքնեցայ անդուլ ես գիշեր ու տիւ
Երկնեցի տողեր՝ թարգմանն իմ սրտի
Բայց արարումս երբեք չհասաւ
Նոյնիսկ դայլայլին թռչնակին խոնարհ...
 
Տող մը թափառէր մտքիս մէջ անվերջ
Գրիչս չհասաւ տողին սիրակէզ
Անվերջ խոյս տուաւ ու թռաւ վերեւ
Ան աստուածներուն լոկ բնակիչն էր...
 
Երազիս մէջ յար բառեր հիւսուեցան
Անչափ գեղեցիկ ու արեւահամ
Գրիչս չկրցաւ զանոնք վար բերել
Տողի հանդերձով զգեստաւորել...
 
Ես դեռ կը սպասեմ այն հրաշք պահին
Երբ ծնի տողս զարմանահրաշ
Երբ երազ ու կեանք իրար միաձուլուին
Եւ ծնի տողս վաղուց երազած..Ե.Գ.
.............................
ՏՕՆԱԿԱՆ ՄԱՂԹԱՆՔ
Մանկական ջինջ հեքիաթներուս
Ոսկի, արծաթ բեհեզներով
Հիւսեմ պսակ մը հոգեթով
Կախեմ ես զայն ձեր դռներուն
Որպէս մաղթանք մը լուսաթով
Որ ձեր տարին ըլլայ շէնշող
Սիրալոյսով միշտ ճառագուն
Վառ հաւատքով յար առկայծուն
Բիւր յոյսերով մշտացնծուն
Ինչպէս աստղերը ցոլցլուն
Բերէ շողքեր միշտ զուարթուն
Ձեր սիրտերուն, օճախներուն
Հայաշխարհի բիւր շէներուն...Ե.Գ.

ԵՐԱՆ ԳՈՒՅՈՒՄՃԵԱՆ